In de baai van Tania Apartments op Kreta kun je elk jaar weer vallende sterren, de z.g. Perseiden, een meteorenzwerm, langs de horizon en recht boven je zeer duidelijk zien. Zonder storende omgevingslichten. Als de maan ook donker is, is het een schouwspel, een spectaculair natuurverschijnsel dat niet gemist mag worden.

De luchtweerstand van de aardse dampkring wordt al merkbaar op 200 kilometer hoogte. Tegen de tijd dat de meteoroide (meteoroiide) tot op ongeveer 110 kilometer hoogte is gevallen, wordt hij door botsingen met luchtmoleculen zo heet dat hij begint te verdampen. Tenzij het gaat om een relatief groot rotsblokje van minstens een halve centimeter in doorsnede, zal de verdamping volledig zijn op ongeveer 80 kilometer hoogte. In de tussentijd doet zich een lichtverschijnsel voor dat meestal slechts een gedeelte van een seconde duurt. Hierdoor wordt de indruk gewekt van een snel verschietende lichtstreep langs de hemel. Deze lichtflits, ofwel meteoor, wordt in de volksmond ook wel een vallende ster genoemd.
De Perseiden, (Perseiiden), die vanaf de grond gezien allemaal lijken weg te schieten vanuit een vluchtpunt in het sterrenbeeld Perseus, vormen slechts n van de jaarlijks terugkerende meteorenzwermen. In januari zijn bijvoorbeeld de Bootiden actief. In april zijn er de Lyriden, in oktober de Draconiden en Orioniden, in november de Leoniden en in december de Geminiden.

De Maan schijnt, met stralen van de zon. Hij schijnt Venus bijna te raken.

Maandag 13.08.2007
P.S. Gisteravond 12.08.2007 zijn we om 23:00 uur naar het strand gegaan. Doordat aan de horizon vissersboten met hun lampen op jacht waren hebben we er een paar gemist. Doch ondanks deze stoorlichten hebben we er in een uur tot 24:00 dus. Nog een flink aantal kunnen waarnemen. Ze kwamen van het zuid-oosten en begaven zich in zuid-westelijke richting. Soms heel hoog in de lucht en soms vlak boven de horizon. Er waren er 6 die echt een felle witte streep achterlieten. Het blijft een mooi schouwspel op een zwoele, 30 graden, zomeravond. Peter Dijkstra, Kreta, Ferma.

De Perseiden zijn er nu!
Ieder jaar is hij er opnieuw in augustus: de Perseiden-meteorenzwerm. Dit jaar is er geen storend maanlicht. De maan is nieuw dus donker. En in de nacht van zaterdag 11 op zondag 12 augustus staat ons misschien een verrassing te wachten.
De Perseiden zijn jaarlijks actief van ongeveer 17 juli tot 24 augustus. In die periode kruist de aarde de baan van de periodieke komeet Swift-Tuttle en botst op kleine brokstukjes die deze komeet tijdens zijn omlopen rond de zon heeft losgelaten. Deze komeetbrokjes, meteoroden genoemd, variren in grootte van nietige stofjes die kleiner zijn dan zandkorrels, tot gruis met een diameter van enkele millimeters. Zolang zij verspreid langs de komeetbaan door de ruimte bewegen, gebeurt er niets. Er is immers niets dat hun beweging belemmert. Maar als zij op de aarde botsen en in onze atmosfeer terechtkomen, ondergaan zij wrijving en worden ze sterk verhit. De Perseiden zijn echter de rijkste zwerm. Tijdens het maximum, rond 12 augustus, kunnen gewoonlijk wel honderd meteoren per uur worden waargenomen.

ZONSVERDUISTERING
Op woensdag 29 maart 2006 is er een totale zonsverduistering geweest waarvan de totaliteitsgordel, de zone waarbinnen de verduistering totaal is, op enkele honderden kilometers oostelijk van Kreta passeert. De verduistering trekt in een gordel vanuit de Atlantische oceaan via de Middellandse zee over Noord Afrika en over Turkije tot diep in Kazachstan.
Aangezien het verschil tussen een totale en een gedeeltelijke zonsverduistering enorm is, valt Kreta jammer genoeg buiten de boot. Hier op Kreta zien wij een diepe gedeeltelijke zonsverduistering, ongeveer 95% bedekt. Eigenlijk moeten we inschepen om in Turkije de volledige verduistering te zien.
Zie ook: http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/semono/tse2006/tse2006.html
Met de hartelijke groeten van en aan Kris Wessels en anderen die mij mailden.
t.

Vallende sterren kijken vanuit Kreta
In de periode 20 juli tot en met 3 augustus was ik te gast bij Tania Apartments. Al sinds mijn achtste jaar ben ik amateur astronoom. Elk jaar als we op vakantie gaan zoeken we voor het hele gezin een plek waar veel zon is (voor mijn vrouw een zonne aanbidster), water (zee of zwembad voor mijn zoon) en een donkere heldere sterrenhemel (voor mijzelf). En dat lukte dit jaar heel goed omdat er nog niet zo heel veel storende lichtbronnen zijn aan de zuidkust van Kreta. Als de buiten verlichting van Tania gedoofd is of U staat in de kruiden tuin buiten het bereik van direct licht dan wordt inderdaad een sterrenpracht zichtbaar.

De melkweg.
De melkweg gefotografeerd op 28 juli 2003 vanuit Ferma door Koen Miskotte. Opname gedaan met een Canon T70 voorzien van een fish eye lens 2.8/15 mm. Ze loopt van linksonder naar het midden van de rechterkant.
Kijken we in juli of augustus na het einde van de avond schemering in zuidoostelijke richting na dan zien we vaag een lichte band met heldere en donkere plekken vanuit noord oostelijke naar zuidwestelijke richting hangen.
Dit is het zij aanzicht van ons melkweg stelsel, waar wij met ons zonnestelsel ook in meedraaien. Kijk je iets rechts van de Melkweg laag in het zuiden dan zie je een heldere ster met rechts daarboven drie sterren op een rij. Dat is het noordelijke deel van de Schorpioen, een sterrenbeeld dat vanuit Nederland gezien maar voor de helft zichtbaar wordt, maar op Kreta in zijn geheel te zien is. Later in de nacht loopt deze band van oost via het zenit (dat is het punt recht boven ons) naar het westen.

Vallende sterren kijken vanaf Kreta.
Als U in juli of augustus een tiental minuten naar de sterrenhemel kijkt, ziet U vast een vallende ster! Met name in augustus zijn er veel te zien. De aarde trekt dan door een stof spoor, achter gelaten door een komeet. Kometen zijn zogenaamde "vuile ijsbergen". Ze bestaan uit bevroren water, stof, gassen en stenen.
Als een komeet in de buurt van de zon komt verdampt een deel van het materiaal. We zien dan een "staartster" oftewel komeet aan de sterrenhemel staan. Een mooi recent voorbeeld is de komeet Hale Bopp uit 1997. In het kielzog van de komeet ontstaat een stofspoor dat zich langs de gehele baan van de komeet verspreid. Elk jaar rond 12 augustus trekt de aarde door zo'n stofspoor. Botsen de stofdeeltjes op onze aard atmosfeer dan verdampen ze geheel door de wrijving met de ijle aardatmosfeer. De snelheid van deze deeltjes is zeer hoog, tot maximaal 72 km per seconde! Bij het verdampingsproces komt licht vrij en zien we vanaf de aarde een "vallende ster" oftewel een meteoor. De grootte van het stofdeeltje bepaald ook de helderheid van een meteoor. Meestal zijn de meteoren zo helder als de sterren maar grotere deeltjes geven soms lichtflitsen die de omgeving doen oplichten of schaduwen werpen. Dit noemen de astronomen een vuurbol.

<
Foto boven: een vallende ster, een Perseide, gefotografeerd door Koen Miskotte.

De stofdeeltjes die in augustus zichtbaar zijn zijn afkomstig van de komeet Swift-Tuttle
Omdat de meteoren uit het sterrenbeeld Perseus lijken te komen noemen we de zwerm Perseiden (spreek Persij-ieden). De aarde trekt gedurende twee maanden door deze zwerm, waarbij de aantallen toenemen van 1 per uur -rond 1 juli- naar 60 per uur rond 12 augustus en weer omlaag naar 1 per uur eind augustus.

Zelf meteoren kijken is leuk!
Het leuke van het waarnemen van vallende sterren is dat U er geen sterrenkijker voor nodig heeft. Het beste gaat het gewoon met het blote oog! Bent U eind juli en in augustus op Tania, dan loont het de moeite om een donkere plek te zoeken met VRIJ uitzicht op de sterrenhemel. Dus geen huisje, bomen of struiken die het uitzicht belemmeren. Het vlakke stukje grond tussen de appartementen en de kruidentuin is hiervoor redelijk geschikt. Zorg ook ervoor dat er geen direct licht in de ogen straalt van buiten verlichting. Is dit wel het geval dan zult u al gauw 50-70% van de meteoren niet zien! Tussen 10 en 15 augustus trekt de aarde door de dichtste delen van de Perseiden zwerm. De meteoren van deze zwerm komen vanuit het noordoosten. Rond 12 augustus kunt u in de avond rond de 20 meteoren per uur tellen, maar dit neemt toe naar de ochtend als U er 60 a 70 per uur kunt zien.
In de avond trekken de meteoren langere sporen dan in de vroege ochtend. Tevens komen de meteoren onregelmatig, soms is er gedurende enkele minuten niets te zien, gevolgd door een vijftal in een minuut. Het zichtbare aantal meteoren hangt ook per per persoon af van de gesteldheid van de ogen. Andere invloeden die de aantallen meteoren omlaag doen gaan zijn de maan, eventueel aanwezige bewolking en de gesteldheid van de lucht. Bij een volle maan is het raadzaam om van de maan af te kijken. Kijkt U naar de maan dan zult U vrijwel niets zien. Uw ogen worden verblind door het felle licht en zullen de zwakkere meteoren niet meer zien. Kijk ook niet kortstondig naar de maan, want Uw ogen hebben 15 minuten nodig om zich weer aan te passen aan de donkerte. Bij een wazige of bewolkte sterrenhemel ziet U ook lagere aantallen. Het beste is het om bij een zeer doorzichtige lucht te kijken. Meteoren duren in de regel erg kort: een Perseide duurt kort, maximaal een halve seconde. Echter, in dezelfde periode zijn ook een aantal kleinere zwermpjes actief. Deze meteoren bewegen trager en komen vanuit het zuiden. Soms ziet U een lichtend rookspoor hangen op de plek waar een meteoor verscheen. In het algemeen is dat alleen zichtbaar bij de heldere meteoren. Dit zijn "nagloeiende" restanten van de meteoor en noemen we nalichtend spoor. Een Perseide vuurbol kan soms een nalichtend spoor achterlaten die soms 20 seconden zichtbaar is.

Mijn resultaten in 2003.
Ondergetekende heeft in de periode van 20 juli t/m 3 augustus gedurende 11 nachten meteoren waargenomen (45 uur). Ik zag in totaal 1376 meteoren waaronder zes vuurbollen.
Op foto heb ik 10 meteoren staan, alsmede fraaie opnamen van de melkweg. Zie ook de Astro site van Koen Miskotte.

De Perseiden in 2004.
In 2004 vallen de Perseiden erg gunstig, de maan is bijna nieuw op 12 augustus dus er is (in tegenstelling tot 2003) geen maanlicht. Tevens is er kans op extra activiteit van de zwerm op donderdag de 12e augustus om 0:00 uur lokale tijd. De aantallen zouden dan merkbaar omhoog kunnen gaan gedurende een half uur. De aarde trekt dan door een verse stofsliert achtergelaten door de komeet Swift-Tuttle in 1992. Tevens in in de ochtend van de 13e augustus een leuk tafereel zichtbaar aan de oostelijke hemel: de smalle maansikkel , Saturnus en Venus staan dan dicht bij elkaar. Vanzelfsprekend wanneer ik weer in Tania Apartments zit . . . . . . .

Opkomende aardschaduw op 29 juli 2003 vanaf de baai van Tania Apartments gefotografeerd door Koen Miskotte.

De aardschaduw waarnemen.
Bij een heldere doorzichtige lucht is er nog een leuk verschijnsel te zien. Ongeveer 10 a 15 minuten na zonsondergang en dat is niet het moment dat de zon achter de bergen verdwijnt, maar ze echt onder de horizon zit, zie de tabel voor tijdstippen, wordt zeer laag aan de oostelijke horizon een donkere band zichtbaar.
Al gaande wordt deze breder maar na vijftien minuten verdwijnt ze door het donkerder worden van de hemel. Dit is de opkomende schaduw van de aarde! Dit verschijnsel noemen we ook wel de "Venus Belt". Hieronder een tabel met datum en tijdstippen van zons ondergang.

01 juli 2004 om 20:34 lokale tijd
15 juli 2004 om 20:31 lokale tijd
30 juli 2004 om 20:21 lokale tijd
15 aug. 2004 om 20:05 lokale tijd
30 aug. 2004 om 19:46 lokale tijd

Opmerkingen van pd op 27.09.04:
Wij hebben genoten van de vallende sterren in de nacht van 11 op 12 augustus 2004. Loes en ik hebben op ons rug op het strand gelegen. Het was helder en er stond een zacht noordelijk windje. Dankzij de nieuwe maan, is dus niet zichtbaar en verstoorde de donkerte niet, konden we zoveel zien. Tussen 23:45 uur en 01:00 uur hebben wij dik 40 vallende sterren gezien, het was een schouwspel. In het begin waren we ze aan het tellen: Loes: "zie je die?" Peter: en die daar naar rechts?" Van links naar rechts vlogen de meesten door het heelal, soms in groepjes van 4 a 5 achter elkaar, dan weer een enkele heel laag aan de horizon. En af en toe een vette witte streep van rechts naar links. Dit waren er 5, zeer onregelmatig kwamen zij te voorschijn.
Tot volgend jaar! Zoek trefwoord bij Google: Perseiden/Meteoren.
naschrift van 5 september 2005 vanaf 01 juli 2005 tot 30 augustus 2005 heb ik regelmatig onze gasten horen vertellen over vallende sterren. Het leuke is dat ze door onze website na boeking nog eens goed doorlezen en hier zelf op onderzoek uitgaan. De enthousiaste verhalen waren niet van de lucht! Vele foto's zijn mij toegezonden. Het leuke van een heldere hemel is dat je dagelijks slechts even een blik omhoog hoeft te werpen om veel te ontdekken. Op het internet zijn veel trefwoorden die refereren aan onze hemellichamen.

ma 7 augustus 2006
02.32:Mercurius bereikt zijn grootste westelijke elongatie en is dus ochtendster. Mercurius' hoekafstand tot de Zon bedraagt 19,2, zijn helderheid +0,3m en zijn schijnbare diameter 7,6. Het beste moment om de kleine binnenplaneet waar te nemen is rond 1 augustus. Mercurius komt dan ruim anderhalf uur voor de Zon op 4:34 uur en staat aan het begin van de schemering 5.35 uur zo'n 8 graden boven de horizon. Zie ook deze horizonkaart. 13.54:Saturnus is in conjunctie met de Zon en beweegt er vanaf de Aarde gezien achterlangs. De planeet is nu dus onzichtbaar, maar verschijnt eind augustus begin september alweer aan de ochtendhemel.
wo 9 augustus 2006
12.54:Het is Volle Maan.
do 10 augustus 2006
20.26:De Maan is in het perigeum van zijn baan, op een afstand van 359749 km van de Aarde. De Maan lijkt nu dus groter dan gemiddeld: 33'13.0, en doordat het perigeum vlak na Volle Maan plaatsvindt lijkt de Maan extra groot.
vr 11 augustus 2006
Vandaag bereikt de beroemde meteorenzwerm Perseden zijn maximum. De zwerm staat rond 07:30 in het hoogste punt aan de hemel, bijna in het zenit. Onder ideale omstandigheden zijn er circa 75 meteoren per uur te verwachten. De meteoren zijn helder en snel en hebben nalichtende sporen. Rond 05:30 gaat het schemeren en om 06:16 komt de Zon op. De Maan is voor ongeveer 95% verlicht en stoort dus aanzienlijk. 07.14:Neptunus is in oppositie.
De planeet staat nu tegenover de Zon aan de hemel, is de hele nacht zichtbaar en staat relatief dicht bij de Aarde. Dit is dus het ideale moment om de verre planeet eens met een kleine telescoop op te zoeken. Neptunus' helderheid is +7,7m en zijn schijnbare diameter slechts 2,4, zodat de planeet met een kleine kijker op een sterretje lijkt. Kijk hier voor overzichtskaarten en zoekkaartjes. wo 16 augustus 2006
03.51:De Maan is in de fase van Laatste Kwartier. 17.05:De Maan bedekt de Pleiaden, maar net als vorige maand gebeurt dit voor ons overdag, en bovendien onder de horizon. Het tweetal is vanaf ongeveer middernacht zichtbaar en heeft dan alweer een onderlinge afstand van bijna 5 graden.
vr 18 augustus 2006 . . . . . .

De Maan

De maan is bij ons altijd te zien. Alleen gedurende de nieuwe maan wanneer hij geheel in de schaduw van de aarde staat is hij onzichtbaar. Het is hier snachts dan dus absoluut helemaal donker. Voordeel bij nieuwe maan is dat alle sterren helder zijn. Met name tijden de perseidenstroom is dit natuurlijk fantastisch. De maanstanden zijn te vinden op internet.

Lennart schreef me:
Ha Peter, ik kan me herinneren dat je op zoek was naar tabellen met de maanstanden. Probeer deze site eens:
http://www.sonnenborgh.nl/informatie/main_zonmaan.htm
succes en maak er nou niet weer een hobby van! Gr.Lennart

De hemel deze maand oktober 2006
Astrokalender Zon en Maan De planeten Jupitermanen Hemelkaarten Actueel
Zon en Maan
in oktober, november en december

Opkomst en ondergang Maanfasen
Opkomst, doorgang en ondergang Oktober Zon Maan
Datum Opkomst Doorgang Ondergang Opkomst Doorgang Ondergang
Tijden in zomertijd MEZT tenzij anders aangegeven
1 oktober 07:40 13:29 19:17 17:19 20:49 --:--
6 oktober 07:48 13:27 19:06 18:45 00:25 06:37
11 oktober 07:57 13:26 18:54 20:45 05:01 14:15
16 oktober 08:05 13:25 18:43 01:26 09:29 17:13
21 oktober 08:14 13:24 18:33 07:24 12:49 18:00
26 oktober 08:23 13:23 18:23 13:38 16:48 19:57
31 oktober 07:32 MET 12:23 MET 17:13 MET 15:25 MET20:22 MET00:06MET
November Zon
Maan
Datum Opkomst Doorgang Ondergang Opkomst Doorgang Ondergang
Tijden in wintertijd MET
1 november07:34 12:23 17:11 15:38 21:12 01:35
6 november07:43 12:23 17:02 16:59 00:43 09:16
11 november07:52 12:23 16:54 22:09 05:36 14:01
16 november08:01 12:24 16:47 03:01 09:08 14:59
21 november08:10 12:25 16:40 09:14 12:49 16:17
26 november08:18 12:27 16:35 13:14 17:27 21:52
30 november08:24 12:28 16:32 14:08 20:43 02:11

MEZT = middel europa zomer tijd, MET = middel europa tijd Kortom een heel interessante site.

---------+-----------+-----------------------------------+-----------
.........|....zon....|.............schemering............|.....maan
.........|...........|...................................|..........|
..datum..|...........|...civiel..|..nautisch.|.astronom..|...........
.........|...........|...........|...........|...........|...........
.........|..op onder.|..op onder.|..op onder.|..op onder.|..op onder
---------+-----------+-----------+-----------+-----------+-----------
20060831...0642 2023...0607 2059...0523 2143...0433 2231...1531 2230
20060901...0644 2021...0608 2057...0525 2140...0436 2228...1645 2309
20060902...0646 2019...0610 2054...0527 2138...0438 2225...1751 ----
20060903...0647 2016...0612 2052...0529 2135...0441 2222...1840 0005
20060904...0649 2014...0614 2049...0531 2133...0443 2219...1914 0121
---------+-----------+-----------+-----------+-----------+-----------

Voor opmerkingen en vragen kunt ons mailen of u maakt gebruik van onze link: info@tania-apartments.com

Winds of Crete - De winden op Kreta hierbij een stukje . . . .
. . . . . in de overige maanden ligt de temperatuur tussen de 20 en 35 graden. Of hoger.
De zomers zijn droog, heet en zonnig.
Zon mild klimaat wordt in ruime mate beinvloed door de gunstige breedtegraad en
de overheersende winden die op Kreta altijd lijken te waaien.

Een vochtige wind, bekend als de POUNENTIS, komt van de Atlantische oceaan.
De warme, droge SIROKO waait uit de Sahara.

De koude VORIAS stroomt naar beneden over de Adratische zee
De LEVANTIS komt uit Klein Azie.

Er zijn nog andere winden die ongehinderd uit alle richtingen de zee over komen.
De ETISII winden komen van het Griekse vaste land
De MELTIMI komt uit Centraal Azie.

Een andere belangrijke factor in het klimaat van Kreta is de morfologie van het eiland.
Het land is vol scherpe contrasten, gekenmerkt door hoge, ruige bergen, kleine valleien,
een aantal interessante kloven, kleine kustvlakten
En een paar hoogvlakten.

De belangrijkste bergen zijn . . . . .

Hopelijk heb je hier wat aan.

Tot gauw! Vriendelijke groeten,